องก์ที่ 3: ฉากที่ 1

พระราชินีและเหล่านางกำนัลเข้ามา ขณะกำลังทำงานฝีมือ

พระราชินีแคทเธอรีน

หยิบพิณของเจ้ามาเถิด นังหนู จิตใจของข้าหม่นหมองด้วยความทุกข์

จงบรรเลงเพลงเพื่อขับไล่มันไป หากเจ้าทำได้ หยุดงานเสียเถิด

นางกำนัล

[ร้องเพลง]

ออร์ฟิวส์บรรเลงพิณจนพฤกษา

และยอดเขาที่หนาวเหน็บเย็นยะเยือก

ต่างโน้มกิ่งก้านเมื่อเขาขับขาน

พรรณไม้และมวลผกา

ผลิบานชั่วนิรันดร์ดั่งแสงตะวันและหยาดฝน

เนรมิตวสันตฤดูให้คงอยู่ตลอดกาล

ทุกสรรพสิ่งที่ได้ยินเสียงบรรเลง

แม้แต่เกลียวคลื่นแห่งท้องทะเล

ต่างก้มศีรษะและสงบนิ่งลง

ในดนตรีอันหวานล้ำมีศิลปะเช่นนี้

ที่ทำให้ความกังวลและความโศกเศร้าในใจ

หลับใหลลง หรือสิ้นใจเมื่อได้ยิน

สุภาพบุรุษคนหนึ่งเข้ามา

พระราชินีแคทเธอรีน

มีอะไรหรือ

สุภาพบุรุษ

หากเป็นพระประสงค์ของพระองค์ ท่านคาร์ดินัลผู้ยิ่งใหญ่ทั้งสอง

กำลังรอเข้าเฝ้าอยู่ด้านหน้าพ่ะย่ะค่ะ

พระราชินีแคทเธอรีน

พวกเขาต้องการสนทนากับข้าหรือ

สุภาพบุรุษ

พวกเขาบัญชาให้ข้ามาทูลเช่นนั้น พ่ะย่ะค่ะ

พระราชินีแคทเธอรีน

จงกราบทูลท่านทั้งสอง

ให้เข้ามาใกล้ๆ

[สุภาพบุรุษออกไป]

พวกเขาจะมีธุระอันใด

กับข้า ผู้เป็นเพียงสตรีผู้อ่อนแอและตกต่ำจากความโปรดปราน?

ข้าไม่ชอบใจเลยที่พวกเขามา แต่เมื่อคิดดูอีกที

พวกเขาควรจะเป็นคนดี และกิจการของเขาก็ควรจะเที่ยงธรรม

ทว่าใช่ว่าผู้สวมฮู้ดทุกคนจะเป็นนักบวช

คาร์ดินัลทั้งสอง วูลซีย์ และแคมเปียส เข้ามา

วูลซีย์

ขอความสงบจงมีแด่ฝ่าพระบาท

พระราชินีแคทเธอรีน

ท่านทั้งสองพบข้าในสภาพของแม่บ้านเพียงบางส่วน

ข้าปรารถนาจะเป็นเช่นนั้นทั้งหมด เพื่อเตรียมรับมือกับสิ่งที่เลวร้ายที่สุดที่อาจเกิดขึ้น

ท่านลอร์ดผู้ทรงเกียรติ พวกท่านมีประสงค์สิ่งใดกับข้าหรือ

วูลซีย์

จะเป็นพระกรุณาหรือไม่ ท่านผู้สูงศักดิ์ หากท่านจะเสด็จ

ไปยังห้องส่วนพระองค์ แล้วเราจะกราบทูล

ถึงสาเหตุทั้งหมดของการมาในครั้งนี้

พระราชินีแคทเธอรีน

จงพูดที่นี่เถิด

ไม่มีสิ่งใดที่ข้าได้กระทำลงไป ตามมโนธรรมของข้า

ที่สมควรต้องหลบไปพูดในมุมลับตา หากสตรีอื่นทั้งหมด

สามารถพูดได้ด้วยจิตใจที่เสรีเช่นข้าก็คงจะดี!

ท่านลอร์ดทั้งหลาย ข้าไม่นำพา และข้ามีความสุข

ยิ่งกว่าสิ่งใด หากการกระทำของข้า

ถูกพิพากษาโดยทุกลิ้น ทุกดวงตาได้เห็น

แม้จะมีความริษยาและความคิดต่ำช้าตั้งแง่ต่อการกระทำนั้น

ข้ารู้ว่าชีวิตของข้าเที่ยงตรงเพียงใด หากธุระของท่าน

มุ่งมาที่ข้า และในฐานะที่ข้าเป็นภรรยา

จงกล่าวออกมาอย่างกล้าหาญ ความจริงย่อมรักการเปิดเผย

วูลซีย์

Tanta est erga te mentis integritas, regina serenissima—

ราชินีแคทเธอรีน

โอ้ ท่านลอร์ดผู้ใจดี โปรดอย่าตรัสภาษาละตินเลย

ตั้งแต่ข้ามาอยู่ที่นี่ ข้ามิได้ละเลยการเรียนรู้

จนถึงขั้นไม่รู้ภาษาที่ข้าใช้ดำเนินชีวิตอยู่

การใช้ภาษาแปลกหน้ายิ่งทำให้เรื่องของข้าดูประหลาดและน่าสงสัย

ขอโปรดตรัสภาษาอังกฤษเถิด ที่นี่มีบางคนที่จักขอบพระทัยท่าน

หากท่านตรัสความจริง เพื่อเห็นแก่เจ้านายผู้ผู้น่าสงสารของพวกเขา

เชื่อข้าเถิด นางถูกกระทำอย่างไม่เป็นธรรมมามากแล้ว ท่านคาร์ดินัล

แม้แต่บาปที่ข้าเต็มใจกระทำที่สุดในชีวิต

ก็ยังสามารถสารภาพบาปเป็นภาษาอังกฤษได้

วูลซีย์

เลดี้ผู้สูงศักดิ์

ข้าเสียใจที่ความซื่อสัตย์ของข้ากลับก่อให้เกิด—

และการรับใช้ฝ่าบาทและท่าน—

กลายเป็นความระแวงอันลึกล้ำ ทั้งที่ข้าตั้งใจจะมอบความจริงใจให้ทั้งหมด

เรามิได้มาเพื่อกล่าวโทษ

เพื่อทำให้เกียรติยศที่ทุกคนต่างสรรเสริญต้องมัวหมอง

หรือเพื่อนำพาความโศกเศร้ามาสู่ท่านในทางใดทางหนึ่ง—

ซึ่งท่านก็มีมากเกินพอแล้ว เลดี้ผู้ใจดี—แต่เรามาเพื่ออยากรู้ว่า

ท่านมีความคิดเห็นอย่างไรต่อความขัดแย้งอันหนักหน่วง

ระหว่างพระราชาและท่าน และเพื่อที่จะได้บอกกล่าว

ในฐานะบุรุษผู้ซื่อสัตย์และเปิดเผย ถึงความเห็นอันเที่ยงธรรม

และคำปลอบประโลมต่อคดีของท่าน

แคมเปียส

มาดามผู้ทรงเกียรติยิ่ง

ลอร์ดแห่งยอร์ก ด้วยนิสัยอันสูงส่ง

ความกระตือรือร้น และความจงรักภักดีที่ท่านมีต่อพระองค์เสมอมา

ท่านได้ลืมเลือน คำตำหนิที่พระองค์เคยมีต่อความซื่อสัตย์ของท่าน

และตัวท่านเอง—ซึ่งรุนแรงเกินไป—

ท่านจึงขอเสนอ เช่นเดียวกับข้า เพื่อเป็นเครื่องหมายแห่งสันติ

ซึ่งการรับใช้และคำปรึกษาของท่าน

ราชินีแคทเธอรีน

[รำพึง] เพื่อทรยศข้าน่ะสิ

ท่านลอร์ดทั้งสอง ข้าขอบพระทัยในความปรารถนาดีของท่าน

ท่านตรัสราวกับบุรุษผู้ซื่อสัตย์ ขอพระเจ้าทรงโปรดให้ท่านเป็นเช่นนั้นจริง

แต่จะให้ข้าตอบคำถามท่านในทันทีได้อย่างไร

ในเรื่องที่สำคัญยิ่งและกระทบต่อเกียรติยศของข้าเพียงนี้—

และข้าเกรงว่ามันจะกระทบถึงชีวิตข้าด้วย—ด้วยสติปัญญาอันน้อยนิดของข้า

ต่อหน้าบุรุษผู้มีความสุขุมและมีความรู้เช่นท่าน

บอกตามตรงข้าไม่รู้เลย ข้าถูกสั่งให้ทำงาน

ท่ามกลางเหล่าสาวใช้ พระเจ้าทรงทราบดีว่าข้าแทบไม่ได้มองหา

บุรุษเช่นท่าน หรือเรื่องราวเช่นนี้เลย

เพื่อเห็นแก่สิ่งที่ข้าเคยเป็น—เพราะข้าสัมผัสได้ถึง

เศษเสี้ยวสุดท้ายแห่งความยิ่งใหญ่ของข้า—ท่านลอร์ดผู้ทรงเกียรติ

โปรดให้เวลาและคำปรึกษาแก่คดีของข้าด้วยเถิด

อนิจจา ข้าเป็นเพียงสตรีผู้ไร้มิตรและไร้ซึ่งความหวัง

วูลซีย์

มาดาม ท่านกำลังดูหมิ่นความรักของพระราชาด้วยความกลัวเหล่านี้

ความหวังและมิตรสหายของท่านนั้นมีมากมายมหาศาล

ราชินีแคทเธอรีน

ในอังกฤษน่ะหรือ

จะมีสักเท่าไหร่ที่ให้ประโยชน์แก่ข้า ท่านลอร์ดทั้งหลาย ท่านคิดหรือว่า

จะมีชาวอังกฤษคนใดกล้าให้คำปรึกษาแก่ข้า?

หรือกล้าเปิดเผยตัวเป็นมิตรต่อข้า โดยขัดต่อพระประสงค์ของฝ่าบาท

แม้เขาจะสิ้นหวังจนกล้าที่จะซื่อสัตย์

และยอมมีชีวิตเป็นเพียงข้าแผ่นดินน่ะหรือ? ไม่เลย ให้ตายเถิด มิตรสหายของข้า

ผู้ที่เข้าใจถึงความทุกข์ระทมของข้าอย่างลึกซึ้ง

ผู้ที่ข้าสามารถฝากความเชื่อใจไว้ได้ มิได้อยู่ที่นี่

พวกเขา และความปลอบประโลมทั้งมวลของข้า อยู่ห่างไกลจากที่นี่

อยู่ในประเทศบ้านเกิดของข้า ท่านลอร์ด

แคมเปียส

ข้าปรารถนาให้พระองค์

ละทิ้งความโศกเศร้าและรับฟังคำปรึกษาของข้า

ราชินีแคทเธอรีน

อย่างไรหรือ ท่าน?

แคมเปียส

จงนำคดีหลักของท่านไปอยู่ภายใต้การคุ้มครองของพระราชา

พระองค์ทรงเปี่ยมด้วยความรักและความเมตตายิ่งนัก สิ่งนี้จักเป็นผลดี

ทั้งต่อเกียรติยศและคดีของท่าน

เพราะหากท่านต้องถูกตัดสินด้วยตัวบทกฎหมาย

ท่านจักต้องจากไปพร้อมกับความอัปยศ

วูลซีย์

เขาบอกท่านได้ถูกต้องแล้ว

ราชินีแคทเธอรีน

ท่านบอกสิ่งที่ท่านทั้งคู่ปรารถนาต่างหาก นั่นคือความพินาศของข้า

นี่หรือคือคำปรึกษาแบบคริสตชน? ไปให้พ้นหน้าข้าเถิด!

สวรรค์ยังคงอยู่เหนือทุกสิ่ง และที่นั่นมีผู้พิพากษา

ที่ไม่มีราชาองค์ใดสามารถติดสินบนได้

แคมเปียส

ความโกรธทำให้ท่านเข้าใจเราผิด

ราชินีแคทเธอรีน

นั่นยิ่งน่าละอายสำหรับพวกท่าน! ข้าเคยคิดว่าพวกท่านเป็นผู้ศักดิ์สิทธิ์

สาบานด้วยวิญญาณของข้า ข้านึกว่าพวกท่านคือคุณธรรมอันสูงส่งสองประการ

แต่ข้าเกรงว่าพวกท่านจะเป็นเพียงบาปมหันต์และหัวใจที่กลวงโบ๋

จงแก้ไขมันเสียเถิด น่าละอายใจนัก ท่านลอร์ด นี่หรือคือคำปลอบประโลม

คือยาชูกำลังที่พวกท่านนำมาให้สตรีผู้เวทนา

สตรีผู้สูญสิ้นทุกสิ่งท่ามกลางพวกท่าน ถูกหัวเราะเยาะ และถูกเหยียดหยาม?

ข้าจะไม่ขอให้พวกท่านได้รับความทุกข์ทรมานแม้เพียงครึ่งหนึ่งของข้า

เพราะข้ามีความเมตตามากกว่านั้น แต่จงจำไว้ว่าข้าเตือนพวกท่านแล้ว

จงระวังเถิด เห็นแก่สวรรค์ จงระวัง ให้ดี มิเช่นนั้น

ภาระแห่งความโศกเศร้าของข้าจะตกลงทับพวกท่านในคราเดียว

วูลซีย์

มาดาม นี่เป็นเพียงความฟุ้งซ่าน

ท่านเปลี่ยนความปรารถนาดีที่เรามอบให้ กลายเป็นความริษยาไปเสียได้

ราชินีแคทเธอรีน

พวกท่านทำให้ข้ากลายเป็นความว่างเปล่า ขอความวิบัติจงประสบแก่พวกท่าน และเหล่าผู้แสร้งทำเป็นผู้ทรงศีลทั้งหลาย! พวกท่านจะให้ข้า—หากพวกท่านมีความยุติธรรมหรือความเมตตาอยู่บ้าง หากพวกท่านเป็นอะไรที่มากกว่าแค่ผู้สวมชุดนักบวช—ฝากชะตากรรมอันเจ็บป่วยของข้าไว้ในมือของผู้ที่เกลียดชังข้าอย่างนั้นหรือ? อนิจจา เขาได้ขับไล่ข้าออกจากเตียงนอนของเขาแล้ว และขับไล่ความรักของเขาออกไปนานแล้ว ข้าแก่แล้ว ท่านลอร์ดทั้งหลาย และมิตรภาพเพียงหนึ่งเดียวที่ข้ายังมีต่อเขา คือความนอบน้อมเชื่อฟังเท่านั้น จะมีสิ่งใดเกิดขึ้นกับข้าได้ที่เลวร้ายไปกว่าความระทมทุกข์นี้อีก? การศึกษาเล่าเรียนทั้งหมดของพวกท่าน กลับทำให้ข้าต้องกลายเป็นคำสาปเช่นนี้

แคมเปียส

ความกลัวของท่านนั้นเลวร้ายยิ่งกว่าความเป็นจริง

ราชินีแคทเธอรีน

ข้ามีชีวิตอยู่มานานเพียงนี้—ขอให้ข้าได้พูดในนามของตนเองเถิด ในเมื่อคุณธรรมไม่พบมิตรสหาย—ในฐานะภรรยา ภรรยาที่ซื่อสัตย์—ในฐานะสตรีคนหนึ่ง ข้ากล้าพูดโดยปราศจากความจองหองว่า ข้าไม่เคยถูกตราหน้าด้วยความระแวงสงสัยเลยสักครั้ง—ข้าได้มอบความรักทั้งหมดที่มี ให้แก่กษัตริย์ รักพระองค์รองจากสรวงสวรรค์ เชื่อฟังพระองค์ และด้วยความรักใคร่ ข้าจึงศรัทธาในพระองค์อย่างยิ่ง ถึงขั้นเกือบจะลืมคำอธิษฐานของตนเองเพื่อให้พระองค์พอใจ และนี่คือรางวัลที่ข้าได้รับหรือ? มันไม่ถูกต้องเลย ท่านลอร์ดทั้งหลาย ลองนำสตรีที่มั่นคงต่อสามีมาให้ข้าดูเถิด สตรีที่ไม่เคยฝันถึงความสุขใดที่นอกเหนือจากความพึงพอใจของสามี และสำหรับสตรีผู้นั้น เมื่อนางได้ทำทุกอย่างอย่างเต็มที่แล้ว ข้าจะขอมอบเกียรติยศอีกประการหนึ่งให้นาง นั่นคือความอดทนอันยิ่งใหญ่

วูลซีย์

มาดาม ท่านกำลังออกนอกลู่นอกทางจากเป้าหมายอันดีที่เรามุ่งหวัง

ราชินีแคทเธอรีน

ท่านลอร์ด ข้าไม่กล้าทำตนให้มีความผิดถึงขั้นยอมสละฐานันดรศักดิ์อันสูงส่งที่นายของท่านได้สมรสข้าเข้าสู่ตำแหน่งนี้ ไม่มีสิ่งใดนอกจากความตายเท่านั้นที่จะพรากเกียรติยศของข้าไปได้

วูลซีย์

โปรดฟังข้าก่อน

ราชินีแคทเธอรีน

ข้าปรารถนาว่าตนไม่เคยเหยียบย่างลงบนแผ่นดินอังกฤษนี้ หรือไม่ต้องสัมผัสกับคำประจบสอพลอที่งอกเงยขึ้นบนดินแห่งนี้! พวกท่านมีใบหน้าดั่งเทวทูต แต่สวรรค์ย่อมรู้ซึ้งถึงหัวใจของพวกท่าน บัดนี้จะเกิดอะไรขึ้นกับข้า สตรีผู้ระทมทุกข์? ข้าคือสตรีที่ไม่มีความสุขที่สุดในโลก [กล่าวกับเหล่าสตรีรับใช้] อนิจจา เหล่านางผู้โชคร้าย บัดนี้โชคชะตาของพวกเจ้าอยู่ที่ใด? อับปางลงบนอาณาจักรที่ไร้ซึ่งความเมตตา ไร้มิตรสหาย ไร้ความหวัง และไม่มีญาติพี่น้องคนใดร่ำไห้ให้ข้า แทบไม่มีหลุมฝังศพใดต้อนรับข้า ประดุจดอกลิลลี่ที่ครั้งหนึ่งเคยเป็นเจ้าแห่งทุ่งหญ้าและเบ่งบานสะพรั่ง ข้าจะก้มศีรษะลงและดับสูญไป

วูลซีย์

หากฝ่าพระบาททรงทราบว่าจุดประสงค์ของเรานั้นบริสุทธิ์ ท่านจะทรงรู้สึกสบายพระทัยขึ้น เหตุใดเราจึงต้องทำร้ายท่านด้วยเหตุผลใดกัน เลดี้ผู้ใจดี อนิจจา ตำแหน่งหน้าที่และวิถีแห่งวิชาชีพของเรานั้นตรงกันข้ามกับเรื่องนี้ เรามีหน้าที่เยียวยาความโศกเศร้า มิใช่หว่านเพาะมัน เพื่อเห็นแก่ความดีทั้งปวง โปรดพิจารณาสิ่งที่ท่านกำลังทำ ท่านอาจทำร้ายตนเอง หรืออาจถึงขั้นถูกตัดขาดจากความสัมพันธ์กับกษัตริย์ด้วยท่าทีเช่นนี้ หัวใจของเจ้าผู้ครองนครย่อมจุมพิตความนอบน้อม เพราะทรงรักในสิ่งนั้นยิ่งนัก

แต่สำหรับจิตวิญญาณที่ดื้อรั้น พระองค์จะทรงกริ้วและรุนแรงดั่งพายุ ข้ารู้ว่าท่านมีอุปนิสัยที่อ่อนโยนและสูงส่ง มีจิตวิญญาณที่ราบเรียบดั่งผิวน้ำที่สงบนิ่ง โปรดมองว่าพวกเราเป็นอย่างที่เรากล่าวอ้างเถิด คือผู้สร้างสันติ มิตรสหาย และข้ารับใช้

แคมเปียส

มาดาม ท่านจะพบว่าเป็นเช่นนั้น ท่านกำลังลบหลู่คุณธรรมของตนเองด้วยความกลัวแบบสตรีที่อ่อนแอ จิตวิญญาณที่สูงส่งดังเช่นที่ท่านมี ย่อมสลัดความสงสัยเช่นนี้ทิ้งไปประดุจเหรียญปลอม กษัตริย์ทรงรักท่าน โปรดระวังอย่าให้ความรักนั้นสูญสิ้นไป สำหรับพวกเรา หากท่านยินดีที่จะไว้วางใจให้เราดูแลธุระของท่าน เราพร้อมที่จะใช้ความพยายามอย่างที่สุดในการรับใช้ท่าน

ราชินีแคทเธอรีน

พวกท่านจะทำสิ่งใดก็จงทำเถิด ท่านลอร์ด และโปรดให้อภัยข้าหากข้าได้แสดงกิริยาที่ไม่เหมาะสม ท่านรู้ว่าข้าเป็นเพียงสตรีที่ขาดสติปัญญาในการโต้ตอบกับบุคคลเช่นพวกท่านได้อย่างเหมาะสม โปรดนำความปรารถนาของข้าไปกราบทูลฝ่าพระบาท พระองค์ยังคงมีหัวใจของข้า และจะได้รับคำอธิษฐานจากข้าตราบเท่าที่ข้ายังมีชีวิตอยู่ มาเถิด ท่านบิดาผู้ทรงศีล โปรดมอบคำแนะนำแก่ข้า บัดนี้ นางขอวิงวอนว่า เมื่อครั้งที่นางก้าวเท้าเข้ามาที่นี่ นางไม่ควรต้องซื้อเกียรติยศของนางด้วยราคาที่แพงเพียงนี้

[ออกไป]