บทที่ 106 ขาของอาแฮบ

กิริยาอันรีบร้อนรุนแรงที่กัปตันอาแฮบละทิ้งเรือซามูเอล เอ็นเดอร์บี แห่งลอนดอนนั้น มิได้ปราศจากความกระทบกระเทือนต่อร่างกายของตนเองเสียทีเดียว เขาโจนลงบนไม้ขวางของเรือบดด้วยแรงมหาศาลจนขา ivory ของเขาได้รับแรงกระแทกจนเกือบจะแตกเป็นเสี่ยง และเมื่อเขากลับขึ้นสู่ดาดฟ้าเรือของตน และยืนประจำจุดหมุนที่นั่น เขาก็หมุนตัวกลับอย่างรุนแรงพร้อมออกคำสั่งเร่งเร้าแก่คนถือท้าย (ซึ่งก็เป็นเรื่องเดิมๆ เกี่ยวกับการที่คนถือท้ายไม่รักษาทิศทางให้เที่ยงตรงพอ) ในตอนนั้นเอง ขา ivory ที่สั่นคลอนอยู่แล้วก็ถูกบิดและกระชากซ้ำเข้าไปอีก จนแม้ว่ามันจะยังคงรูปเดิมและดูแข็งแรงทุกประการ แต่อาแฮบกลับไม่ไว้วางใจในความมั่นคงของมันเสียทีเดียว

และแท้จริงแล้ว คงมิใช่เรื่องน่าแปลกใจนักที่แม้จะมีความบ้าคลั่งและมุทะลุครอบงำอยู่ทั่วทุกอณู แต่อาแฮบก็ยังให้ความใส่ใจอย่างระมัดระวังต่อสภาพของกระดูกที่ไร้ชีวิตซึ่งเขาใช้ยืนพยุงกายส่วนหนึ่งนั้น เพราะก่อนที่เรือพีควอดจะออกเดินทางจากแนนทัคเก็ตได้ไม่นานนัก มีคืนหนึ่งที่เขาถูกพบว่านอนคว่ำหน้าอยู่บนพื้นในสภาพหมดสติ ด้วยอุบัติเหตุบางประการที่ไม่มีใครทราบและดูเหมือนจะมิอาจอธิบายหรือจินตนาการได้ ขา ivory ของเขาถูกกระแทกจนหลุดออกจากตำแหน่งอย่างรุนแรง และปักลงไปราวกับลิ่มจนเกือบจะทะลุขาหนีบของเขา และกว่าที่บาดแผลอันทุกข์ทรมานนั้นจะหายสนิทก็ต้องใช้ความพยายามอย่างยิ่งยวด

และในเวลานั้น จิตใจที่หมกมุ่นอยู่กับสิ่งเดียวของเขาก็มิได้พลาดที่จะตระหนักว่า ความทุกข์ทรมานทั้งหมดที่เผชิญอยู่ในขณะนั้น เป็นเพียงผลลัพธ์โดยตรงจากความโศกเศร้าในกาลก่อน และเขามองเห็นได้อย่างชัดเจนว่า เช่นเดียวกับที่สัตว์เลื้อยคลานซึ่งมีพิษร้ายที่สุดในปลักตมสืบทอดเผ่าพันธุ์ของมันได้อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ พอๆ กับนกขับขานที่ไพเราะที่สุดในพงไพร เหตุการณ์อันน่าสลดใจทั้งปวงย่อมก่อกำเนิดสิ่งที่คล้ายคลึงกันโดยธรรมชาติ เช่นเดียวกับความสุขทุกประการ อาแฮบคิดว่ายิ่งไปกว่านั้นเสียด้วยซ้ำ เพราะทั้งบรรพบุรุษและทายาทของความโศกเศร้านั้นแผ่ขยายไปไกลกว่าบรรพบุรุษและทายาทของความปรีดา มิพักต้องกล่าวถึงข้อสรุปจากคำสอนในคัมภีร์บางตอนที่ว่า ในขณะที่ความรื่นรมย์ทางโลกบางประการจะไม่มีบุตรหลานถือกำเนิดตามไปสู่โลกหน้า

แต่ในทางตรงกันข้าม จะถูกตามมาด้วยความไร้บุตรแห่งความปรีดาในความสิ้นหวังของนรกทั้งปวง ในขณะที่ความทุกข์ระทมของมนุษย์ผู้มีบาปบางประการ จะยังคงให้กำเนิดทายาทแห่งความโศกเศร้าที่รุดหน้าไปอย่างชั่วนิรันดร์หลังความตาย มิพักต้องกล่าวถึงเรื่องนี้เลย แต่ในการวิเคราะห์สิ่งที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้นก็ยังดูเหมือนจะมีความไม่เท่าเทียมกันอยู่ เพราะอาแฮบคิดว่า ในขณะที่แม้แต่ความสุขทางโลกที่สูงสุดก็ยังมีความเล็กน้อยที่ไร้ความหมายแฝงเร้นอยู่ภายใน แต่ในส่วนลึกแล้ว ความโศกเศร้าทางใจทั้งปวงกลับมีความหมายอันลึกลับ และในมนุษย์บางคน กลับมีความยิ่งใหญ่ดุจเทวทูต

ดังนั้นการสืบสาวร่องรอยอย่างละเอียดจึงมิได้ปฏิเสธข้อสรุปที่เห็นได้ชัดนี้ การตามรอยลำดับพงศาวดารของความทุกข์ระทมอันสูงส่งของมนุษย์ นำพาเราไปสู่จุดกำเนิดอันไร้ที่มาของเหล่าทวยเทพในที่สุด ดังนั้น ท่ามกลางดวงตะวันอันรื่นรมย์ในฤดูตัดหญ้า และดวงจันทร์วันเพ็ญอันนุ่มนวลในฤดูเก็บเกี่ยว เราจำต้องยอมรับว่า แม้แต่เหล่าทวยเทพเองก็มิได้มีความสุขชั่วนิรันดร์ รอยตำหนิแห่งความโศกเศร้าที่ลบไม่ออกบนหน้าผากของมนุษย์นั้น เป็นเพียงตราประทับแห่งความทุกข์ระทมที่สลักไว้โดยผู้สร้างเท่านั้น

โดยไม่รู้ตัว ความลับประการหนึ่งได้ถูกเปิดเผย ณ ที่นี้ ซึ่งบางทีอาจเป็นการเหมาะสมกว่าหากได้เปิดเผยออกไปก่อนหน้านี้ด้วยวิธีการที่ถูกทำนองคลองทาง ท่ามกลางรายละเอียดอื่น ๆ อีกมากมายเกี่ยวกับอาแฮบ สิ่งหนึ่งที่ยังคงเป็นปริศนาสำหรับบางคนเสมอมา คือเหตุใดในช่วงเวลาหนึ่ง ทั้งก่อนและหลังการออกเรือของเรือพีควอด เขาจึงปลีกตัวเร้นลับอย่างเด็ดขาดราวกับองค์ลามะผู้ยิ่งใหญ่ และในช่วงเวลาหนึ่งนั้น เขาได้แสวงหาที่พำนักอันไร้สุ้มเสียง ราวกับว่าได้หลบเร้นเข้าไปในสภาหินอ่อนแห่งผู้ล่วงลับ เหตุผลที่เล่าลือกันจากกัปตันพีเลกเกี่ยวกับเรื่องนี้ดูจะไม่เพียงพอเลยทีเดียว แม้ว่าในความเป็นจริงแล้ว เมื่อกล่าวถึงส่วนลึกที่สุดของอาแฮบ ทุกการเปิดเผยล้วนมีลักษณะเป็นความมืดมนอันทรงนัยมากกว่าจะเป็นแสงสว่างแห่งคำอธิบาย

ทว่าในท้ายที่สุด ทุกอย่างก็ปรากฏออกมา อย่างน้อยเรื่องนี้ก็ปรากฏ อุบัติเหตุอันน่าสยดสยองนั้นเองที่เป็นต้นเหตุของการปลีกวิเวกชั่วคราวของเขา และไม่เพียงเท่านั้น สำหรับกลุ่มคนที่แคบลงเรื่อย ๆ บนฝั่ง ผู้ซึ่งได้รับสิทธิพิเศษในการเข้าใกล้เขาโดยไม่ถูกกีดกันนัก กลุ่มคนที่ขลาดเขลาเหล่านั้นมองว่าอุบัติเหตุที่ได้บอกใบ้ไว้ข้างต้น—ซึ่งอาแฮบยังคงเก็บงำไว้ด้วยอารมณ์หม่นหมองโดยไม่ยอมอธิบาย—เป็นสิ่งที่เต็มไปด้วยความน่าสะพรึงกลัว ซึ่งมิได้ไร้ที่มาเสียทีเดียวจากดินแดนแห่งวิญญาณและเสียงคร่ำครวญ

ด้วยเหตุนี้ ด้วยความจงรักภักดีต่อเขา พวกเขาจึงร่วมกันสมคบคิดเท่าที่กำลังจะทำได้ เพื่อปกปิดความรู้ในเรื่องนี้ไม่ให้ผู้อื่นล่วงรู้ และนั่นคือเหตุผลที่ว่า เหตุใดเรื่องนี้จึงไม่ปรากฏบนดาดฟ้าเรือพีควอดจนกระทั่งเวลาผ่านไปครู่ใหญ่

แต่ไม่ว่าเรื่องทั้งหมดนี้จะเป็นอย่างไร จะให้สภาล่องหนอันกำกวมในอากาศ หรือเหล่าเจ้าชายและผู้ทรงอำนาจแห่งไฟผู้พยาบาท จะมีส่วนเกี่ยวข้องหรือไม่กับอาแฮบในโลกมนุษย์ ทว่าในเรื่องขาของเขานั้น เขาได้ดำเนินการตามขั้นตอนในทางปฏิบัติอย่างชัดเจน—นั่นคือเขาเรียกช่างไม้มาพบ

และเมื่อเจ้าหน้าที่ผู้นั้นมาปรากฏตัวต่อหน้า เขาจึงสั่งให้เริ่มลงมือทำขาข้างใหม่โดยไม่ชักช้า และกำชับให้เหล่าต้นหนจัดหาชิ้นส่วนงาช้าง (จากวาฬสเปิร์ม) ทั้งหมดที่สะสมไว้ตลอดการเดินทางมาให้ เพื่อที่จะสามารถคัดเลือกวัสดุที่แข็งแรงที่สุดและมีลายเนื้อสะอาดที่สุดได้อย่างพิถีพิถัน เมื่อดำเนินการเสร็จสิ้น ช่างไม้ได้รับคำสั่งให้ทำขาให้เสร็จสิ้นภายในคืนนั้น และให้จัดเตรียมอุปกรณ์ประกอบทั้งหมด โดยไม่ต้องพึ่งพาสิ่งที่ติดมากับขาข้างเดิมที่เขาไม่ไว้วางใจ ยิ่งไปกว่านั้น โรงตีเหล็กของเรือซึ่งถูกปล่อยให้ว่างเปล่าชั่วคราวในระวางสินค้าได้รับคำสั่งให้ยกขึ้นมาใช้งาน และเพื่อเร่งรัดกิจการนี้ ช่างตีเหล็กจึงถูกสั่งให้เริ่มตีอุปกรณ์เหล็กทุกชิ้นที่อาจจำเป็นต้องใช้ในทันที