บทที่ 3

เมื่อเป็นที่ประจักษ์แล้วว่านครรัฐประกอบขึ้นจากส่วนใดบ้าง จึงจำเป็นที่จะต้องพิจารณาเรื่องการปกครองภายในครอบครัวเป็นลำดับแรก เพราะนครรัฐทุกแห่งล้วนประกอบขึ้นจากครอบครัว และครอบครัวแต่ละครอบครัว [1253b] ก็ประกอบขึ้นจากส่วนย่อยๆ แยกจากกันอีก เมื่อครอบครัวหนึ่งมีความสมบูรณ์ ย่อมประกอบด้วยเสรีชนและทาส แต่เนื่องจากในทุกหัวข้อเราควรเริ่มจากการตรวจสอบส่วนที่เล็กที่สุดที่ประกอบกันขึ้นมา และเนื่องจากส่วนแรกและส่วนที่เล็กที่สุดของครอบครัวคือ นายกับทาส สามีกับภรรยา และบิดากับบุตร ให้เราพิจารณาสามส่วนนี้ก่อนว่า

แต่ละส่วนเป็นอย่างไร และควรจะเป็นอย่างไร กล่าวคือ ความสัมพันธ์แบบนายทาส ความสัมพันธ์แบบคู่สมรส และความสัมพันธ์แบบบิดาบุตร ให้ถือว่าสิ่งเหล่านี้เป็นสามส่วนที่แตกต่างกันของครอบครัว บางคนเห็นว่าการจัดหาปัจจัยที่จำเป็นสำหรับครอบครัวเป็นสิ่งที่แตกต่างจากการปกครองครอบครัว ในขณะที่บางคนเห็นว่าสิ่งนี้คือส่วนที่สำคัญที่สุด ซึ่งเรื่องนี้จะถูกพิจารณาแยกต่างหาก แต่ก่อนอื่นเราจะกล่าวถึงนายและทาส เพื่อที่เราจะได้เข้าใจถึงธรรมชาติของสิ่งที่มีความจำเป็นอย่างยิ่ง และเพื่อลองดูว่าเราจะสามารถเรียนรู้สิ่งที่ดีกว่าเกี่ยวกับหัวข้อนี้ได้มากกว่าที่ทราบกันอยู่แล้วหรือไม่ บางคนเชื่อว่าอำนาจของนายที่มีเหนือทาสนั้นมีต้นกำเนิดมาจากความรู้ที่เหนือกว่า และความรู้นี้เป็นสิ่งเดียวกันไม่ว่าจะเป็นในตัวนาย ผู้พิพากษา หรือกษัตริย์ ดังที่เราได้กล่าวไปแล้ว

แต่บางคนกลับคิดว่าการปกครองแบบนายทาสนั้นขัดต่อธรรมชาติ และเป็นกฎหมายต่างหากที่ทำให้คนหนึ่งเป็นทาสและอีกคนเป็นเสรีชน แต่โดยธรรมชาติแล้วไม่มีความแตกต่างกัน ด้วยเหตุนี้ อำนาจดังกล่าวนั้นจึงมิอาจตั้งอยู่บนรากฐานของความยุติธรรม แต่ตั้งอยู่บนกำลังบังคับ