เล่มที่ 81: ซอนเน็ตของเชกสเปียร์

วิลเลียม เชกสเปียร์

มิเช่นนั้น ข้าคงต้องมีชีวิตอยู่เพื่อจารึกคำไว้อาลัยให้เจ้า

หรือเจ้าคงอยู่รอดในขณะที่ข้าเน่าเปื่อยอยู่ในดิน

จากนี้ไป ความตายไม่อาจพรากความทรงจำเกี่ยวกับเจ้าไปได้

แม้ว่าทุกส่วนในตัวข้าจะถูกลืมเลือนไปสิ้น

นามของเจ้าจะได้รับชีวิตอมตะนับจากนี้

แม้ว่าข้า เมื่อจากไปแล้ว จักต้องตายจากโลกทั้งใบ

ผืนดินมอบให้ข้าได้เพียงหลุมศพธรรมดา

ในขณะที่เจ้าจะถูกฝังไว้ในสายตาของผู้คน

อนุสาวรีย์ของเจ้าคือบทกวีอันอ่อนโยนของข้า

ซึ่งดวงตาที่ยังไม่ถือกำเนิดจะได้อ่านผ่าน

และลิ้นที่ยังไม่เกิดจะเล่าขานถึงการมีอยู่ของเจ้า

ในยามที่ผู้มีลมหายใจทั้งมวลในโลกนี้สิ้นชีพลง

เจ้าจะยังคงมีชีวิตอยู่ ด้วยอานุภาพแห่งปากกาของข้า

ในที่ซึ่งลมหายใจพัดผ่านมากที่สุด นั่นคือในปากของมนุษย์

๘๒

ข้ายอมรับว่าเจ้ามิได้สมรสกับมิวส์ของข้า

ดังนั้นเจ้าจึงอาจมองข้ามไปได้โดยไร้มลทิน

ถึงถ้อยคำอุทิศที่เหล่านักเขียนมักใช้

พรรณนาถึงผู้เป็นหัวข้ออันงดงาม เพื่อประทานพรให้ทุกเล่มหนังสือ

เจ้ามีความงามในความรู้เฉกเช่นเดียวกับรูปโฉม

จนพบว่าคุณค่าของเจ้านั้นเกินกว่าคำสรรเสริญของข้าจะเอื้อมถึง

ดังนั้นเจ้าจึงถูกบีบให้ต้องเสาะแสวงหา

ร่องรอยที่สดใหม่กว่าจากวันเวลาที่รุ่งโรจน์ยิ่งขึ้น

จงทำเช่นนั้นเถิด ยอดรัก ทว่าเมื่อพวกเขาได้ประดิษฐ์

ถ้อยคำที่ปรุงแต่งด้วยวาทศิลป์อันฝืนธรรมชาติ

เจ้าผู้มีความงามที่แท้จริง จะได้รับการเห็นอกเห็นใจอย่างแท้จริง

ผ่านถ้อยคำที่เรียบง่ายและสัตย์จริง จากเพื่อนผู้พูดความจริงแก่เจ้า

การแต่งแต้มที่หยาบโลนของพวกเขาอาจนำไปใช้ได้ดีกว่า

ในที่ซึ่งพวงแก้มต้องการเลือดฝาด แต่สำหรับเจ้า มันคือการใช้ที่ผิดเพี้ยน

๘๓

ข้าไม่เคยเห็นว่าเจ้าจำเป็นต้องมีการแต่งแต้ม

ดังนั้นข้าจึงมิได้เติมแต่งสิ่งใดลงบนความงามของเจ้า

ข้าพบ หรือคิดว่าข้าพบว่า เจ้าก้าวข้าม

พันธะอันแห้งแล้งที่กวีพึงมีต่อผู้ถูกพรรณนา

ด้วยเหตุนี้ข้าจึงนิ่งเฉยต่อชื่อเสียงของเจ้า

เพราะตัวเจ้าเองที่มีตัวตนอยู่ ย่อมแสดงให้เห็นได้ดี

ว่าปากกาในยุคสมัยนี้ช่างสั้นเกินไปเพียงใด

เมื่อต้องกล่าวถึงคุณค่า คุณค่าที่เติบโตอยู่ในตัวเจ้า

เจ้าจึงถือว่าความเงียบนี้เป็นบาปของข้า

ซึ่งความใบ้นี้แหละที่จะเป็นเกียรติยศสูงสุดของข้า

เพราะข้ามิได้ทำลายความงามด้วยการนิ่งเงียบ

ในขณะที่คนอื่นพยายามมอบชีวิต แต่กลับนำพาไปสู่หลุมศพ

ชีวิตในดวงตาอันงดงามคู่หนึ่งของเจ้านั้น

มีมากกว่าที่กวีทั้งสองคนจะประดิษฐ์คำสรรเสริญได้

๘๔

ใครกันที่กล่าวได้มากที่สุด ผู้ใดเล่าจะกล่าวได้มากกว่า

คำสรรเสริญอันล้ำค่านี้ ที่ว่าเจ้าเป็นเพียงผู้เดียวที่เป็นเจ้า

ผู้ซึ่งในขอบเขตที่ถูกกักขังไว้ คือคลังแห่งความงาม

ซึ่งควรเป็นแบบอย่างหากจะมีผู้ใดเสมอเหมือนเจ้า

ความขัดสนอันซูบผอมสถิตอยู่ในปากกาเล่มนั้น

ที่มิอาจมอบเกียรติยศเพียงเล็กน้อยให้แก่ผู้ถูกพรรณนา

แต่ผู้ที่เขียนถึงเจ้า หากเขาสามารถบอกได้

ว่าเจ้าคือเจ้า เขาก็ทำให้เรื่องราวของเขามีเกียรติยิ่งขึ้น

ขอเพียงให้เขาคัดลอกสิ่งที่จารึกอยู่ในตัวเจ้า

มิใช่ทำให้สิ่งที่ธรรมชาติสร้างมาอย่างชัดเจนนั้นแย่ลง

และคู่สะท้อนเช่นนั้นจะทำให้สติปัญญาของเขามีชื่อเสียง

ทำให้ลีลาการเขียนของเขาเป็นที่ชื่นชมในทุกแห่งหน

ทว่าเจ้ากลับเพิ่มคำสาปลงในพรแห่งความงามของเจ้า

ด้วยการลุ่มหลงในคำสรรเสริญ ซึ่งทำให้คำสรรเสริญเหล่านั้นแย่ลง

๘๕

มิวส์ผู้ถูกมัดลิ้นของข้ายังคงนิ่งเฉยในท่วงท่า

ในขณะที่คำวิจารณ์สรรเสริญเจ้าถูกรวบรวมไว้อย่างล้ำค่า

สงวนตัวอักษรไว้ด้วยปากกาทองคำ

และถ้อยคำอันประเสริฐที่บรรดามิวส์ทั้งหลายร่วมเติมเต็ม

ข้าคิดถึงสิ่งที่ดี ในขณะที่คนอื่นเขียนถ้อยคำที่ดี

และดั่งเสมียนผู้ไร้การศึกษาที่ยังคงร้อง ‘อาเมน’

ต่อทุกบทเพลงสรรเสริญที่จิตวิญญาณผู้มีความสามารถมอบให้

ในรูปแบบที่ขัดเกลาจากปากกาที่ประณีต

เมื่อได้ยินเจ้าถูกสรรเสริญ ข้ากล่าวว่า ‘เป็นเช่นนั้น มันคือความจริง’

และเติมบางสิ่งลงไปในคำสรรเสริญที่มากที่สุดนั้น

ทว่าสิ่งนั้นอยู่ในความคิดของข้า ซึ่งความรักที่มีต่อเจ้า

แม้ถ้อยคำจะมาถึงเป็นลำดับสุดท้าย แต่ความรักนั้นครองอันดับแรกเสมอ

ดังนั้น ให้คนอื่นได้รับความเคารพจากลมหายใจของถ้อยคำ

ส่วนข้า ให้ได้รับความเคารพจากความคิดที่ใบ้ ซึ่งสื่อสารได้ในผลลัพธ์

๘๖

ซอนเน็ตของเชกสเปียร์

วิลเลียม เชกสเปียร์

เป็นเพราะใบเรืออันสง่าที่กางเต็มที่ในบทกวีอันยิ่งใหญ่ของเขา

ซึ่งมุ่งหน้าสู่รางวัลอันล้ำค่าเหลือเกินนั่นคือคุณ

ที่ทำให้ความคิดอันสุกงอมในสมองของข้าต้องถูกฝังกลบ

เปลี่ยนครรภ์ที่ฟูมฟักให้กลายเป็นสุสานเสียสิ้นหรือ?

เป็นเพราะจิตวิญญาณของเขา ซึ่งถูกสอนให้เขียนโดยเหล่าวิญญาณ

ที่อยู่เหนือระดับของปุถุชน จนทำให้ข้าต้องสิ้นใจหรือ?

หามิได้ ทั้งตัวเขาและเหล่าสหายในยามราตรี

ที่คอยช่วยเหลือเขา มิได้ทำให้บทกวีของข้าต้องตกตะลึง

ทั้งตัวเขาและวิญญาณคุ้นเคยผู้สุภาพ

ที่คอยหลอกล่อเขาด้วยข้อมูลในทุกคืน

ไม่อาจโอ้อวดได้ว่าตนเป็นผู้พิชิตความเงียบงันของข้า

ข้ามิได้เจ็บป่วยด้วยความกลัวใดๆ จากสิ่งเหล่านั้น:

แต่เมื่อดวงหน้าของคุณเติมเต็มในบรรทัดกวีของเขา

เมื่อนั้นข้าจึงขาดถ้อยคำ และทำให้กวีของข้าอ่อนแรงลง